उन्हाळी हंगामातील कांदा पिकासाठी जमिनीचा प्रकार, हवामान आणि पिकाच्या वाढीची अवस्था लक्षात घेऊन पाणी व्यवस्थापन करणे आवश्यक असते. उन्हाळ्यात बाष्पीभवनाचा वेग जास्त असल्याने पिकास योग्य वेळी पाणी देणे महत्त्वाचे आहे.
पाणी देण्याचे नियोजन:
- लागवडीच्या वेळी: रोपांची पुनर्लागवड केल्यावर लगेच पहिले हलके पाणी द्यावे.
- सुरुवातीचा काळ: लागवडीनंतर ३ दिवसांनी पुन्हा एक हलके पाणी (ओळवणी) द्यावे.
- पाण्यातील अंतर: उन्हाळी हंगामात साधारणपणे ७ ते ८ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे.
- एकूण पाण्याच्या पाळ्या: संपूर्ण हंगामात साधारणपणे १८ ते २० पाण्याच्या पाळ्यांची आवश्यकता असते.
- वेळ: बाष्पीभवन टाळण्यासाठी पाणी सकाळी लवकर किंवा संध्याकाळी द्यावे.
वाढीच्या संवेदनशील अवस्था:
- कांदा पोसणे (Bulb Formation): या काळात पाण्याचा ताण पडू देऊ नये, अन्यथा कांद्याचा आकार लहान राहतो किंवा जोड कांदा तयार होऊ शकतो.
- ठिबक सिंचन: कांद्यासाठी ठिबक सिंचन ही सर्वात प्रभावी पद्धत आहे. यामुळे ३० ते ४०% पाण्याची बचत होते आणि उत्पादन २० ते ३०% वाढते. ठिबकद्वारे खत व्यवस्थापन (Fertigation) केल्याने खतांचा वापरही ३०% कमी होतो.
काढणीपूर्वीचे नियोजन.
- पाणी बंद करणे: कांदा काढणीपूर्वी १५ ते २० दिवस आधी पाणी देणे पूर्णपणे बंद करावे.
- फायदा: यामुळे कांद्याची साठवण क्षमता वाढते, कांदा घट्ट होतो आणि सडण्याचे प्रमाण कमी होते.
- जर ठिबक सिंचन असेल, तर साधारण १० ते १२ दिवस आधी पाणी बंद करावे.
तुम्ही सिंचनासाठी ठिबक पद्धत वापरत आहात की पाटपाणी पद्धत? (यावर आधारित मी तुम्हाला अधिक अचूक वेळापत्रक देऊ शकतो.)
Tags
पाणी व्यवस्थापन
