शेतकरी बांधवांनो,
महाविस्तार AI (MahaVISTAAR-AI) हे महाराष्ट्र शासनाच्या कृषी विभागाने विकसित केलेले एक प्रगत मोबाईल ॲप्लिकेशन आणि डिजिटल प्लॅटफॉर्म आहे. कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (Artificial Intelligence) वापर करून शेतकऱ्यांना रिअल-टाइम सल्ला आणि शेतीविषयक सर्व माहिती एकाच ठिकाणी उपलब्ध करून देणे हे या उपक्रमाचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
या ॲपबद्दलची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे:
१. मुख्य वैशिष्ट्ये आणि सुविधा
- AI चॅटबॉट (डिजिटल मित्र): शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांना मराठी आणि इंग्रजी भाषेत उत्तरे देण्यासाठी यामध्ये चॅटबॉट उपलब्ध आहे .
- हा चॅटबॉट लवकरच व्हॉट्सॲपवरही उपलब्ध होणार आहे . याविषयीची अपडेट देखील आपणास लवकरच उपलब्ध करून देण्यात येईल.
- हवामान अंदाज: पावसाचे प्रमाण, आर्द्रता आणि वाऱ्याचा वेग यांसारखी रिअल-टाइम हवामान माहिती आणि त्यानुसार शेतीकामांचे नियोजन करण्यासाठी योग्य मार्गदर्शन मिळेल.
- कीड आणि रोग नियंत्रण: पिकांच्या फोटोंवरून रोगांचे निदान करण्याची सुविधा यात उपलब्ध आहे .
- फोटो अपलोड केल्यावर AI तंत्रज्ञानाद्वारे रोगाची ओळख पटवून त्यावर उपाय सुचवले जातील.
- बाजारभाव (Mandi Prices): राज्यातील विविध बाजारपेठांमधील शेतमालाचे चालू दर शेतकऱ्यांना घरबसल्या पाहता येतात.
- शासकीय योजनांची माहिती: पीक विमा, अनुदान, पीएम किसान आणि इतर सर्व सरकारी योजनांची माहिती व अर्जाची स्थिती येथे तपासता येते.
२. तांत्रिक आणि धोरणात्मक पार्श्वभूमी
- महा कृषी-AI धोरण २०२५-२०२९: महाराष्ट्र हे देशातील पहिले राज्य आहे ज्याने स्वतंत्र कृषी AI धोरण जाहीर केले असून, यासाठी राज्य सरकारच्या माध्यमातून सुमारे ५०० कोटींची तरतूद केली आहे .
- हे ॲप 'नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्प' (PoCRA) अंतर्गत, आयआयटी बॉम्बे (IIT Bombay) आणि इतर जागतिक संस्थांच्या सहकार्याने विकसित करण्यात आले आहे .
- बहुभाषिक पाठबळ: स्मार्टफोन नसलेल्या शेतकऱ्यांसाठी 'व्हॉइस टेलिफोनी' सुविधा आणि आदिवासी भागातील शेतकऱ्यांसाठी 'भिल' सारख्या स्थानिक बोलीभाषांमध्येही माहिती उपलब्ध करून दिली जात आहे .
३. शेतकऱ्यांसाठी फायदे
- उत्पादनात वाढ: शास्त्रशुद्ध सल्ल्यामुळे पिकांचे नुकसान कमी होऊन उत्पादकता वाढते [१.२.७].
- खर्चात बचत: खत व्यवस्थापन आणि योग्य कीड नियंत्रणामुळे अनावश्यक खर्च टाळता येऊ शकतो.
- डिजिटल साक्षरता: ३० लाखांहून अधिक शेतकऱ्यांनी हे ॲप डाऊनलोड केले असून, ग्रामीण भागात देखीलAI तंत्रज्ञानाचा वापर वाढताना पहावयास मिळत आहे.
तुम्हाला हे ॲप डाऊनलोड करायचे असल्यास किंवा अधिकृत माहिती हवी असल्यास, तुम्ही महाविस्तार AI अधिकृत वेबसाईटवर भेट देऊन डाऊनलोड करू शकता.
किंवा मग mahavistar AI हे App Google Play Store वर देखील उपलब्ध आहे.
Tags
सरकारी योजना
